Leg het proces uit
Elke pagina verbindt begrippen in een biologisch verhaal. Je ziet welke verandering de volgende stap veroorzaakt.
VWO BIOLOGIE · JOUW THEORIEBIBLIOTHEEK
Begrijp de stof.
Zie de verbanden.
Twintig hoofdstukken met eigen uitleg van BiologieBoost. Geen losse definitielijst, maar oorzaak en gevolg, bouw en functie en de redeneringen waarmee je nieuwe examenvragen aankunt.
Onze aanpak
Eerst begrijpen, daarna onthouden en toepassen
Haal kennis actief op
Met de zelfcheck merk je of je de stof zelf kunt formuleren, in plaats van haar alleen te herkennen.
Pas de redenering toe
Daarna ga je naar de flitskaarten en examenopgaven van hetzelfde hoofdstuk.
Alle VWO-stof
Kies je hoofdstuk
De volgorde sluit aan op de hoofdstukindeling van BiologieBoost. Je kunt ook direct naar het onderwerp waar je nu mee bezig bent.
Hoofdstuk 1
Gedrag
6 onderwerpen · uitleg en zelfcheckWat dieren doen, en waarom: van reflex tot geleerd gedrag, van signalen en balts tot samenwerken met verwanten.
Lees de theorie
Hoofdstuk 2
Cel en leven
18 onderwerpen · uitleg en zelfcheckAlles wat leeft bestaat uit cellen. Hoe zo'n cel is opgebouwd, wat er in en uit mag, en hoe uit één cel alle celtypen van een lichaam ontstaan.
Lees de theorie
Hoofdstuk 3
Wetenschappelijk onderzoek
7 onderwerpen · uitleg en zelfcheckHoe biologische kennis tot stand komt: van waarneming naar hypothese, van proef naar publicatie — en het gereedschap dat daarbij hoort.
Lees de theorie
Hoofdstuk 4
Voortplanting
7 onderwerpen · uitleg en zelfcheckVan gameet tot geboorte: hoe voortplanting werkt, welke hormonen de cyclus sturen, en waar de techniek in dat proces ingrijpt.
Lees de theorieHoofdstuk 5
Erfelijkheid
11 onderwerpen · uitleg en zelfcheckHoe eigenschappen van ouder op kind overgaan, en waardoor de uitkomst toch geregeld anders is dan een kruisingsschema voorspelt.
Lees de theorie
Hoofdstuk 6
Soorten en populaties
6 onderwerpen · uitleg en zelfcheckWat is een soort, wat is een populatie, en waardoor verschuift de erfelijke variatie daarbinnen van generatie op generatie?
Lees de theorieHoofdstuk 7
Evolutie
12 onderwerpen · uitleg en zelfcheckWaarom soorten veranderen: toevallige variatie, selectie die daar richting aan geeft, en het ontstaan van nieuwe soorten uit oude.
Lees de theorie
Hoofdstuk 8
Kenmerken van ecosystemen
20 onderwerpen · uitleg en zelfcheckEnergie stroomt erdoorheen, stoffen gaan rond: hoe een ecosysteem in elkaar zit en waardoor het in beweging blijft.
Lees de theorie
Hoofdstuk 9
Systeem Aarde en de mens
12 onderwerpen · uitleg en zelfcheckDe mens als factor in het systeem Aarde — kringlopen, energie, voedsel en wat er gebeurt als stoffen zich ophopen.
Lees de theorie
Hoofdstuk 10
Bloedsomloop
5 onderwerpen · uitleg en zelfcheckEén pomp, een gesloten vaatnet en vijf liter bloed: hoe stoffen bij elke cel komen, en hoe het achtergebleven vocht weer terugkeert.
Lees de theorie
Hoofdstuk 11
Voeding en vertering
3 onderwerpen · uitleg en zelfcheckVan hap tot bouwsteen: hoe het verteringskanaal voedsel afbreekt tot moleculen die klein genoeg zijn om op te nemen.
Lees de theorie
Hoofdstuk 12
Gaswisseling en uitscheiding
6 onderwerpen · uitleg en zelfcheckZuurstof erin, koolstofdioxide en afvalstoffen eruit — longen, nieren, lever en huid houden samen het inwendig milieu op orde.
Lees de theorieHoofdstuk 13
Hormonen
11 onderwerpen · uitleg en zelfcheckTwee regelsystemen, één doel: je inwendig milieu constant houden terwijl er buiten van alles verandert.
Lees de theorieHoofdstuk 14
Zenuwstelsel
6 onderwerpen · uitleg en zelfcheckSignalen in een fractie van een seconde: hoe een prikkel een impuls wordt, welke route die aflegt en waar de beslissing valt.
Lees de theorie
Hoofdstuk 15
Waarnemen
7 onderwerpen · uitleg en zelfcheckVan prikkel naar beleving: welke receptoren je hebt, waar ze op reageren, en hoe huid, tong, neus, oor en oog hun signalen doorgeven.
Lees de theorie
Hoofdstuk 16
Afweer
6 onderwerpen · uitleg en zelfcheckHoe je lichaam onderscheid maakt tussen eigen en vreemd, en wat het doet met alles wat er niet hoort.
Lees de theorieHoofdstuk 17
DNA
20 onderwerpen · uitleg en zelfcheckDe informatiedrager zelf: hoe DNA gebouwd is, hoe er een eiwit uit volgt, en hoe een cel bepaalt welk gen wanneer aanstaat.
Lees de theorieHoofdstuk 18
Eiwitten
21 onderwerpen · uitleg en zelfcheckVan gen naar eiwit, en van glucose naar energie: de chemie waar elke cel op draait.
Lees de theorie
Hoofdstuk 19
Sport
21 onderwerpen · uitleg en zelfcheckWat er in je lichaam gebeurt als je het tot het uiterste drijft — energie, ademhaling en het evenwicht bewaren.
Lees de theorie
Hoofdstuk 20
Planten
10 onderwerpen · uitleg en zelfcheckPlanten leven van licht: fotosynthese, transport door de plant en hoe ze zich voortplanten.
Lees de theorieNieuw · 20 verdiepingsartikelen
Oefen de redenering achter de stof
Praktische uitleg voor onderwerpen waar examenvragen vaak meerdere denkstappen tegelijk vragen.
Cel en leven
Osmose voorspellen zonder pijltjes te gokken
Leer osmosevragen oplossen vanuit waterpotentiaal, membraanselectiviteit en het verschil tussen dierlijke en plantaardige cellen.
DNA
Van DNA-mutatie naar fenotype: wanneer verandert er echt iets?
Volg stap voor stap hoe een DNA-verandering wel of niet via RNA en eiwit tot een waarneembaar fenotype leidt.
Hormonen
Negatieve terugkoppeling stap voor stap lezen
Een vaste methode voor regelschema’s met sensoren, hormonen, doelwitorganen en negatieve terugkoppeling.
Erfelijkheid
Kruisingsschema’s controleren met kansrekening
Van genotype naar gameten en kansen, met controles waarmee je fouten in mono- en dihybride kruisingen vindt.
Evolutie
Natuurlijke selectie formuleren zonder denkfouten
Schrijf een complete selectieredenering met erfelijke variatie, selectiedruk, voortplantingssucces en allelfrequenties.
Ecologie
Energie stroomt, stoffen kringlopen
Houd energiestromen en stoffenkringlopen uit elkaar en redeneer correct door voedselketens en trofische niveaus.
Cel en leven
Diffusie, gefaciliteerd transport en actief transport vergelijken
Kies het juiste membraantransport op basis van gradiënt, stofeigenschappen, eiwitten en energiegebruik.
Eiwitten
Enzymgrafieken lezen: van vorm naar verklaring
Analyseer grafieken over substraatconcentratie, temperatuur, pH en remming zonder de vorm alleen te beschrijven.
Transparante bronnen
Eigen uitleg, controleerbare afbakening
De openbare uitleg, voorbeelden en zelfchecks zijn door BiologieBoost geschreven. Voor de afbakening gebruiken we de officiële syllabus biologie vwo. Waar begrippen uit OpenStax komen, staat dat op de betreffende pagina vermeld.